Lời mở đầu

Đất nước ta đã và đang bước vào thời kỳ hội nhập quốc tế. Nền kinh tế đã có bước tăng trưởng khá, tình hình chính trị, an ninh quốc phòng ổn định và giữ vững. Đời sông của nhân dân đã có nhiều cải thiện với nhiều chính sách quan tâm của Đảng và Nhà nước. Lớn lên cùng đất nước, phong trào công nhân – công đoàn Việt Nam luôn được sự quan tâm của Đảng và Bác Hồ ngay từ khi đất nước còn chìm trong ách đô hộ của kẻ thù.
Đáp lại niềm tin của Đảng và Bác Hồ kính yêu, 80 năm qua, Công đoàn Việt Nam đã không ngừng xây dựng và trưởng thành, luôn nêu cao vai trò của giai cấp công nhân trên mọi mặt trận, ở mọi lúc, mọi nơi.
Thi đua lập thành tích chào mừng kỷ niệm lần thứ 80 ngày thành lập Công đoàn Việt Nam, thời gian qua, Công đoàn các cấp, các ngành đã có nhiều hoạt động thi đua thiết thực gắn liền với nhiệm vụ chính trị. Trọng tâm là phong trào thi đua “Lao động giỏi”, “Lao động sáng tạo” gắn với việc tiếp tục thực hiện cuộc vận động “Học tập và làm theo tấm gương đạo đức Hồ Chí Minh” và cuộc vận động xây dựng nếp sống văn hoá trong công nhân, viên chức, lao động. Đặc biệt là cuộc thi “Tìm hiểu về Công đoàn Việt Nam, 80 năm-Một chặng đường lịch sử” nhằm nâng cao sự hiểu biết, củng cố niềm tin, và khơi dậy lòng tự hào về truyền thống vẻ vang của phong trào công nhân và tổ chức Công đoàn Việt Nam.
Mừng Công đoàn Việt Nam tròn 80 mùa xuân, với niềm tự hào được là đoàn viên của tổ chức Công đoàn Việt Nam, tôi xin ghi lại những hiểu biết của mình về lịch sử vẻ vang trong 80 năm qua. Đó là món quà vô cùng ý nghĩa, thể hiện lòng biết ơn sâu sắc tới Đảng, Bác Hồ kính yêu và các thế hệ cha anh đi trước đã cống hiến vì sự phát triển của tổ chức Công đoàn Việt Nam.

Phần I
trả lời các câu hỏi
của tổng liên đoàn lao động việt nam

Câu hỏi 1: Đồng chí hãy cho biết, tổ chức Công đoàn Việt Nam được thành lập vào ngày, tháng, năm nào? Do ai sáng lập?
Trả lời: Quá trình hình thành và ra đời của tổ chức Công đoàn Việt Nam gắn liền với tên tuổi và cuộc đời hoạt động của đồng chí Nguyễn Ái Quốc (Chủ tịch Hồ Chí Minh) - lãnh tụ vĩ đại của giai cấp công nhân và dân tộc Việt Nam.
Những năm tháng hoạt động trong phong trào công nhân và Công đoàn Quốc tế, Bác đã nghiên cứu hình thức tổ chức Công đoàn ở các nước tư bản, thuộc địa và nửa thuộc địa. Từ đó rút ra kinh nghiệm thực tiễn, đặt cơ sở lý luận và hình thức tổ chức cho Công đoàn Việt Nam.
Trong tác phẩm "Đường Kách mệnh”, Bác viết: "Tổ chức Công hội trước là để cho công nhân đi lại với nhau cho có cảm tình, hai là để nghiên cứu với nhau, ba là để sửa sang cách sinh hoạt của công nhân cho khá hơn bây giờ, bốn là để giữ gìn quyền lợi cho công nhân, năm là để giúp cho quốc dân, giúp cho thế giới" .
Có thể nói, trên bước đường đi tới chủ nghĩa Mác-Lênin và thành lập các tổ chức cộng sản ở Việt Nam, lãnh tụ Nguyễn Ái Quốc đã quan tâm rất sớm đến tổ chức quần chúng của giai cấp công nhân. Quá trình Người chuẩn bị về tư tưởng và tổ chức cho sự thành lập một chính Đảng vô sản cũng là quá trình Người xây dựng cơ sở lý luận và biện pháp tổ chức Công đoàn Cách mạng.
Tổ chức Công đoàn sơ khai đầu tiên ở Việt Nam được hình thành vào những năm 1919 - 1925 tại xưởng Ba Son - Sài Gòn, do đồng chí Tôn Đức Thắng sáng lập.


Đ/c TÔN ĐỨC THẮNG Người sáng lập tổ chức Công hội Đỏ Ba Son
Chủ tịch danh dự Tổng Liên đoàn Lao động Việt Nam các khoá I, III

Từ năm 1925 đến 1928, nhiều Công hội bí mật đã hình thành do sự hoạt động mạnh mẽ của Hội Việt Nam Cách mạng Thanh niên. Đặc biệt từ năm 1928, khi kỳ bộ Bắc kỳ của Việt Nam Cách mạng Thanh niên đồng chí Hội chủ trương thực hiện "Vô sản hoá" thì phong trào đấu tranh của công nhân Việt Nam ngày càng sôi nổi, thúc đẩy sự phát triển của tổ chức công hội lên một bước mới cả về hình thức lẫn nội dung hoạt động.



Đ/c NGUYỄN ĐỨC CẢNH Uỷ viên Trung ương Đông Dương Cộng sản Đảng, Chủ tịch Công hội Đỏ Bắc kỳ

Năm 1929 là thời điểm phong trào công nhân và hoạt động công hội ở nước